วันพฤหัสบดีที่ 19 พฤศจิกายน พ.ศ. 2569

[Python] การสร้าง Virtual Environment (venv) แยกสำหรับแต่ละโปรเจกต์งาน

จะเขียนโปรแกรมเพื่อเรียกใช้ AI ด้วย python เลยต้องติดตั้งไลบรารี Ollama แต่เมื่อสั่งติดตั้งด้วยคำสั่ง pip install ollama แล้วไม่สามารถติดตั้งได้ ขึ้นข้อความว่า error: externally-managed-environment


สาเหตุนี้เกิดขึ้นเพราะไลบรารี Ollama ไม่ใช่แพ็กเกจมาตรฐานของ Debian การติดตั้งลงไปใน Python ของระบบโดยตรง อาจทำให้ไปเกิดความขัดแย้งกับแพ็กเกจระบบได้ ควรสร้างสภาพแวดล้อมเสมือนแยกสำหรับใช้งาน Ollama ออกมาต่างหาก

วันพุธที่ 18 พฤศจิกายน พ.ศ. 2569

ติดตั้ง ai (ollama + qwen + goose) เพื่อใช้งานในคอมพิวเตอร์

ไม่กี่เดือนก่อน ChatGPT ลดโควตาใช้งาน ทำให้ผมเจอปัญหาการใช้งาน เลยต้องมาใช้ Gemini แต่เมื่อสัปดาห์ที่แล้ว Gemini ก็เริ่มลดโควตาใช้งานอีก เพียงแต่ว่าของ ChatGPT จะต้องเริ่มใหม่อีก 24 ชั่วโมงหลังจากที่เริ่มต้นใช้ แต่ของ Gemini จะรีเซตที่ 6 ชั่วโมง ทว่าในการใช้งานมันก็ไม่สะดวกอยู่ดี เพิ่งใช้งานไปได้ไม่เท่าไหร่ก็ติดลิมิตแล้ว

กอปรกับเมื่อสองสัปดาห์ก่อนคุยกับน้องที่คุ้นเคยกัน เขาคุยเรื่องติดตั้ง AI เพื่อใช้งานในเครื่องคอมพิวเตอร์ตัวเอง เพียงแต่ก่อนหน้านี้ผมไม่ได้ใช้งาน AI จริงจังถึงขนาดนั้น

พอมาเจอ Gemini ลดจำนวนการใช้งานลง เลยทำให้คิดเรื่องนี้จริงจัง ด้วยความที่ไม่ได้ติดตามเกี่ยวกับ AI จริงจัง รู้แค่ผิวเผินมาก เลยปรึกษากับ Gemini เพื่อทำความเข้าใจกับมัน

การติดตั้ง AI ลงในคอมพิวเตอร์ จะมีส่วนหลักๆ คือตัว AI Platform, AI Model, AI Agent

AI Platform ก็เหมือนกับเป็น OS ของระบบ เมื่อเราต้องการใช้งานซอฟต์แวร์ตัวไหนก็ติดตั้งลงไป ซึ่งก็คือ AI Model นั่นเอง

AI Model แต่ละตัวจะมีความสามารถแตกต่างกันไป เหมือนกับที่ซอฟต์แวร์มีหลากหลาย ทำงานคล้ายกันบ้าง ต่างกันบ้าง อย่างด้านการใช้งานทั่วไปเช่น Qwen (Alibaba), Gemma (Google), Llama (Meta) หรือโมเดลทำงานเกี่ยวกับรูปภาพเช่น Muse (Meta), Banana Nano (Google)

AI Platform นั้นจะทำงานในแบบห้องปิดที่ถูกกักบริเวณ (เป็นแนวคิดเรื่องความปลอดภัย) มันไม่สามารถเข้าถึงไฟล์และฮาร์ดแวร์ของเครื่องคอมพิวเตอร์ได้เลย จึงต้องอาศัยผู้ช่วยมาทำหน้าที่ติดต่อกับผู้ใช้ แล้วไปเรียกใช้ AI Platform อีกที ซึ่ง AI Agent จะสามารถเข้าถึงฮาร์ดแวร์คอมพิวเตอร์ได้ (ต้องให้สิทธิอนุญาตก่อน)

วันพฤหัสบดีที่ 12 พฤศจิกายน พ.ศ. 2569

แลกธนบัตรชำรุดกับธนาคาร

มีลูกค้าเอาแบงก์ขาดมาซื้อของ ช่วงวุ่นๆ เลยไม่ได้ตรวจสอบ มาเจอทีหลัง เลยคิดว่าจะเอาไปแลกกับธนาคาร


เคยจำไว้เมื่อนานมาแล้วว่าธนบัตรชำรุด จะเอาไปแลกได้ ต้องเป็นธนบัตรที่เหลือเกินครึ่งใบ แต่ไม่เคยเจอสถานการณ์ที่เอาไปแลกสักที รอบนี้มีโอกาสเลยเอาไปแลกที่ธนาคารธกส.ใกล้บ้าน

ทางธนาคารบอกว่าการจะเอามาแลกได้ ต้องเอาชิ้นส่วนที่ขาดมาด้วย แล้วธนาคารก็ต้องส่งไปแลกอีกที (ไม่รู้ว่าใช่กรมธนารักษ์หรือเปล่า) ซึ่งธนาคารทั่วไปจะไม่ได้ส่งบ่อย กว่าจะส่งคือหลายเดือน หรือหลักปี และตอนที่เราเอาธนบัตรชำรุดไปแลก ธนาคารจะไม่ได้ให้เงินเรากลับมา แต่จะรอให้ส่งเคลมแล้วพอเคลมได้เมื่อไหร่ถึงค่อยโอนเงินเข้าบัญชีเรา นี่เป็นเรื่องที่เพิ่งรู้จริงๆ

ทางธนาคารแนะนำให้ไปแลกที่ธนาคารกรุงไทยหรือธนาคารออมสิน จะเร็วกว่า


[ Keyword ]

แบงค์ขาด, แบงก์ขาด, แบงค์ชำรุด, แบงก์ชำรุด

วันจันทร์ที่ 26 ตุลาคม พ.ศ. 2569

เครื่องดื่มแอลกอฮอล์กับสุขภาพ

ตั้งแต่นานหลายปีมากแล้ว เคยรับรู้ข้อมูลมาว่าเครื่องดื่มแอลกอฮอล์มีแต่โทษต่อร่างกายเท่านั้น พอดีว่าช่วงนี้จะเอาข้อมูลมาใช้ ค้นมาแล้วเลยบันทึกเก็บไว้ก่อน


# เหล้าดีกรียิ่งสูง คือมีปริมาณแอลกอฮอล์ยิ่งมากใช่ไหม?

คำว่า "ดีกรี" (Degree) ของเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ โดยทั่วไปแล้วจะหมายถึง เปอร์เซ็นต์แอลกอฮอล์โดยปริมาตร หรือ % ABV (Alcohol by Volume)

ดีกรียิ่งสูง = มีสัดส่วนของ แอลกอฮอล์บริสุทธิ์ (Ethanol) มาก และมีส่วนผสมของน้ำบริสุทธิ์หรือส่วนประกอบอื่นๆ น้อยลง

ตัวอย่างเปรียบเทียบ

  • เบียร์ (ประมาณ 4–6 ดีกรี) มีแอลกอฮอล์ประมาณ 4–6 มิลลิลิตร ในเครื่องดื่มทุกๆ 100 มิลลิลิตร
  • ไวน์ (ประมาณ 12–14 ดีกรี) มีแอลกอฮอล์ประมาณ 12–14 มิลลิลิตร ในเครื่องดื่มทุกๆ 100 มิลลิลิตร
  • เหล้ากลั่น/สุรา (เช่น วอดก้า, วิสกี้, รัม หรือเหล้าขาว ประมาณ 35–40+ ดีกรี) มีแอลกอฮอล์สูงถึง 35–40 มิลลิลิตรขึ้นไป ในเครื่องดื่มทุกๆ 100 มิลลิลิตร

วันอังคารที่ 15 กันยายน พ.ศ. 2569

[Font] บันทึกแก้ไขฟอนต์ JS Jindara (ตอนที่สาม)

ไฟล์สำหรับดาวน์โหลด์ มี 2 แบบ คลิกที่ชื่อฟอนต์เพื่อโหลดได้เลย (ลิงก์จะอัปเดตให้เป็นรุ่นล่าสุด)

  • JS-Jindara (fix) [v.1.3] คือฟอนต์ JS-Jindara ที่แก้ไขเรื่องตัวหนา/เอน และวรรณยุกต์ลอย (สระลอย) เท่านั้น
  • Jindara [v.2.3] คือฟอนต์ที่ปรับขนาดให้ตัวใหญ่ตามมาตรฐานฟอนต์สมัยปัจจุบันและแก้ไขบางจุด

▶️ ตอนที่ 1 / ตอนที่ 2

* * * * * * * * * *

หลังจากเขียนบล็อกการแก้ไขฟอนต์ JS Jindara (จินตหรา) ตอนที่ 1 และ ตอนที่ 2 ไปแล้ว บล็อกนี้เป็นตอนที่ 3 เป็นการเขียนบันทึกแนวคิดและวิธีการทำงานเพื่อเก็บไว้ทบทวนความจำ

ฟอนต์ JS Jindara (ที่ปล่อยให้ดาวน์โหลดทั่วไป) นั้นมีปัญหาคือไม่มีการตั้งค่ารูปแบบฟอนต์ ทำให้เมื่อติดตั้งไฟล์ฟอนต์ทั้ง 4 รูปแบบลงระบบ (ธรรมดา, เอน, หนา, หนาเอน) เมื่อเราสั่งแสดงตัวอักษรเป็นตัวหนา, เอน, หนาเอน มันจะแสดงผลไม่ถูกต้อง

ซึ่งปัญหาจุดนี้แก้ไขได้ง่ายๆ โดยไปตั้งค่า style map ของฟอนต์ให้ถูกต้อง เท่านี้ก็จะสามารถแสดงรูปแบบอักษรได้อย่างถูกต้องแล้ว

วันศุกร์ที่ 11 กันยายน พ.ศ. 2569

[Font] บันทึกแก้ไขฟอนต์ JS Jindara (ตอนที่สอง)

ไฟล์สำหรับดาวน์โหลด์ มี 2 แบบ คลิกที่ชื่อฟอนต์เพื่อโหลดได้เลย (ลิงก์จะอัปเดตให้เป็นรุ่นล่าสุด)

  • JS-Jindara (fix) [v.1.3] คือฟอนต์ JS-Jindara ที่แก้ไขเรื่องตัวหนา/เอน และวรรณยุกต์ลอย (สระลอย) เท่านั้น
  • Jindara [v.2.3] คือฟอนต์ที่ปรับขนาดให้ตัวใหญ่ตามมาตรฐานฟอนต์สมัยปัจจุบันและแก้ไขบางจุด

▶️ ตอนที่ 1 / ตอนที่ 3

* * * * * * * * * *

จากตอนที่ 1 แก้ไขไฟล์ฟอนต์ JS Jindara (จินตหรา) แล้วเอามาลองใช้เองบนโปรแกรมต่างๆ ก็ผ่านฉลุย ใช้งานได้ปกติดี แต่พอเอาไปทดสอบบน Windows ด้วย MS Word แล้วพบปัญหาวรรณยุกต์ลอยซะงั้น

พยายามค้นข้อมูลเพื่อหาวิธีแก้ไขแล้วแต่ไม่สำเร็จ จนสุดท้ายต้องมาเขียนโปรแกรมควบคุมเพิ่มเอง (เป็น Opentype feature ของฟอนต์รุ่นใหม่)

ผมใช้งาน Linux เป็นหลัก เครื่องคอมพิวเตอร์ที่ใช้ ไม่มี Windows เลย เวลาจะทดสอบแต่ละทีก็ต้องไปขอหยิบยืมทดสอบบนเครื่องคอมฯ คนอื่น ^^'a

พอเอามาใช้บน Word แล้วก็เจอปัญหาว่าหลายๆ จุดที่เขียนโปรแกรมจัดการไป (เป็นฟีเจอร์เพิ่มเติมพิเศษ) มันไม่ทำงาน พยายามแก้นู่นแก้นี่ สุดท้ายพยายามคงสภาพความเป็น JS Jindara ให้มากที่สุดเอาไว้ก่อน ทีหลังถ้ามีไฟมากพอก็อาจจะทำเป็นเวอร์ชันที่เอาเฉพาะโครงสร้างตัวอักขระมาใช้

วันอาทิตย์ที่ 23 สิงหาคม พ.ศ. 2569

[Font] บันทึกทำฟอนต์ A5 Bantat บรรทัด (ตอนที่ 1)

ระหว่างที่แก้ฟอนต์ JS Jindara (จินตหรา) ก็เกิดความอยากมีฟอนต์ใช้งานของตัวเองบ้าง เป้าหมายแรกของการออกแบบฟอนต์บรรทัดคือต้องการตัวอักษรทางการเพื่อใช้งานเอกสารเป็นหลัก

การดีไซน์รูปแบบ อยากทำให้ตัวอักษรดูโค้งเพื่อไม่ให้รู้สึกแข็งมากนัก แต่จุดยากของตัวด้านบนโค้งคือเวลาเขียนข้อความยาวเป็นแถว มันอาจจะดูลุ่มๆ ดอนๆ ไม่สม่ำเสมอ

นึกอยู่ว่าจะตั้งชื่อยังไงดี ระหว่างตั้งชื่อโดยไม่ระบุตระกูล (เช่นกูเกิลฟอนต์ ที่ตัดเอา TH ด้านหน้าชื่อฟอนต์แห่งชาติออก) กับตั้งชื่อตระกูลเพื่อให้รายชื่อฟอนต์อยู่ในกลุ่มเดียวกัน สุดท้ายเลือกชื่อตระกูล A5 เพราะเป้าหมายต้องการทำฟอนต์เอาไว้ใช้กับหนังสือขนาด A5

แบบอักษรอิงความกว้างของฟอนต์ JS Jindara ให้อ้วนหน่อยเพื่อความอ่านง่าย แต่หลังจากออกแบบเสร็จก็รู้สึกว่ามันค่อนข้างกินพื้นที่ด้านกว้างอยู่บ้าง พอเอามาใช้กับพื้นที่แคบๆ (หน้าจอโทรศัพท์มือถือ) แล้วมันไม่ค่อยพอใช้ อนาคตถ้าขยัน อาจจะทำทรงผอมที่ลดขนาดลงเหลือ 90%


https://x.com/HudchewMan/status/2088643936529289696

วันจันทร์ที่ 10 สิงหาคม พ.ศ. 2569

รูปแบบของตัวอักษรจีน

ลักษณะการเขียนตัวอักษรจีนมีการแบ่งออกเป็นประเภทหลักๆ ซึ่งมักแบ่งตามพัฒนาการทางประวัติศาสตร์ ซึ่งแบ่งคร่าวๆ ได้ประมาณนี้ แต่บอกก่อนว่าการแบ่งประเภทที่ผมจะพูดถึง ไม่ได้แบ่งอย่างเป็นทางการนะครับ

1. อักษรจ้วนซู (篆书 / 篆書 - Zhuànshū) | อักษรตราประทับ

เป็นรูปแบบอักษรที่เก่าแก่ที่สุดในกลุ่มนี้ มีความโค้งมน ลายเส้นมีความหนาเท่ากันสม่ำเสมอ คล้ายภาพวาด มักใช้ในการแกะสลักตราประทับโบราณ แบ่งย่อยเป็น:

ต้าจ้วน (大篆) อักษรจ้วนแบบโบราณ (รวมถึงอักษรบนกระดูกสัตว์และเครื่องสัมฤทธิ์)

  • เจี๋ยกู่เหวิน (甲骨文) อักษรในยุคแรกจะเป็นอักษรกระดูก แกะสลักลงบนกระดูกสัตว์และกระดองเต่า (ยุคราชวงศ์ซาง - ประมาณ 3,000 กว่าปีที่แล้ว) เส้นสายจะแหลม คม และเป็นเหลี่ยมมุมชัดเจน เพราะใช้ของมีคมจารึกลงบนกระดองเต่าหรือกระดูกสัตว์ ตัวอักษรยังมีความคล้าย ‘ภาพวาดลายเส้น’ (Pictogram) อยู่มาก
  • จินเหวิน (金文) อักษรบนเครื่องสัมฤทธิ์ (ยุคราชวงศ์โจว) เริ่มหล่อขึ้นรูปด้วยแม่พิมพ์ ทำให้เส้นสายมีความหนา อวบอิ่ม และมีความโค้งมนมากกว่าอักษรกระดูกสัตว์

เสี่ยวจ้วน (小篆) อักษรจ้วนเล็กที่ถูกปรับให้เป็นมาตรฐานในสมัยจิ๋นซีฮ่องเต้ พระองค์ได้รวบรวมและเรียบเรียงปรับตัวอักษรจ้วนโบราณ (ต้าจ้วน) ทั้งหมดให้กลายเป็นมาตรฐานเดียวกันทั้งแผ่นดินจีน เป็นรูปแบบเส้นโค้งสมมติเมตร มีความหนาเท่ากันสม่ำเสมอ เป็นรูปแบบที่เรามักเห็นบนแกะสลักตราประทับจีน



วันอาทิตย์ที่ 9 สิงหาคม พ.ศ. 2569

[Font] ตารางรหัสอักขระฟอนต์ไทย


 

ee0d ญ ไม่มีเชิง

ee10 ฐ ไม่มีเชิง

ee32 ไม้หันอากาศหลบหาง

ee33 สระอำหลบหาง

ee34 สระอิหลบหาง

ee35 สระอีหลบหาง

ee36 สระอึหลบหาง

ee37 สระอือหลบหาง

ee38 สระอุต่ำ

ee39 สระอูต่ำ

ee3a พินทุต่ำ

ee47 ไม้ไต่คู้หลบหาง

ee48 ไม้เอกต่ำ

ee49 ไม้โทต่ำ

ee4a ไม้ตรีต่ำ

ee4b จัตวาต่ำ

ee4c การันต์ต่ำ

ee4d นิคหิตต่ำ

วันอาทิตย์ที่ 26 กรกฎาคม พ.ศ. 2569

ใช้ web browser นับคำไทย

เวลาเขียนนิยาย ไม่ว่าจะเป็นแบบรายตอนหรือทำ e-book เรามักจะดูจำนวนคำของแต่ละบท (หรือทั้งเล่ม) แต่สำหรับคนที่ใช้ Google Docs ในการทำงาน (หรือ Word for web) จะนับคำไทยไม่ได้ ทำให้ไม่รู้ว่าตอนนี้เขียนไปเท่าไหร่แล้ว (ปกติผมใช้ดูจำนวนหน้าเอา ไม่ได้สนใจจำนวนคำ)

โดยปกติฟีเจอร์นับคำจะมีอยู่ในโปรแกรม word processor (เช่น MS Word) ซึ่งถ้าเป็นโปรแกรมที่รองรับการทำงานภาษาไทย (สามารถตัดคำไทยได้) ก็จะนับคำไทยให้ด้วย

โปรแกรม LibreOffice Writer เองก็มีฟีเจอร์นับคำไทยให้เช่นกัน แต่หลังจากที่เปลี่ยนมาใช้เลขเวอร์ชันที่เป็นปี ค.ศ. แทนเลขรุ่นเหมือนสมัยก่อนแล้ว ฟีเจอร์นับคำไทยของ LibreOffice Writer ก็ใช้ไม่ได้อีกเลย (ไม่แน่ใจว่าจำผิดหรือเปล่า เหมือนว่าเวอร์ชันปี ค.ศ. ตัวแรก ยังใช้ฟีเจอร์นับคำไทยได้อยู่)

ตอนที่แปลนิยายจีน ผมจะใช้ Google Docs ในการพิมพ์งานเป็นหลัก เพราะสะดวกเวลาย้ายอุปกรณ์ทำงาน เมื่อตรวจทานเสร็จผมก็จะคัดลอกมาแปะเก็บในโปรแกรมเขียนนิยายที่ผมทำไว้ใช้เอง เพราะการค้นหาคำทำได้สะดวกกว่า เวลาส่งงานผมก็กด export ให้เป็นไฟล์ .docx ที่จัดหน้าตามที่ต้นสังกัดต้องการได้เลย

หลังจากทำโปรแกรมแพนแกรมไป จู่ๆ เกิดนึกสงสัยขึ้นมาว่า web browser มันนับคำไทยด้วย javascript ได้หรือเปล่า ก็เลยถาม ChatGPT และคำตอบที่ได้รับทำให้แปลกใจมาก นั่นคือทำได้!

ผมเข้าใจว่านี่เป็นอานิสงส์มาจากฟีเจอร์ตัดคำไทย (ที่ได้มาจากต้นน้ำของทาง Linux อีกที) ก็เลยให้ ChatGPT ช่วยเขียน html + javascript ออกมา